Tutuq belgisi qayerda yoziladi?
Tutuq belgisi (ʼ) kiçkina, lekin sözning öqilişini özgartiradi. Lotin yozuvidagi imlo qoidalariga köra u uç holatda yoziladi.
1. Unlidan keyin
Özlaşma sözlarda tutuq belgisi unlidan keyin kelsa, şu unli çöziqroq aytiladi:
aʼlo, baʼzan, maʼyus, eʼlon, eʼtibor, sheʼr, feʼl, shuʼla.
2. Undoşdan keyin
Tutuq belgisi undoşdan keyin kelsa, keyingi unli öşa undoşdan ajratib aytiladi:
sanʼat, inʼom, qatʼiy, masʼul.
3. s va h orasida
sh bitta tovuşni bildiradi. Agar s va h alohida ikki tovuş bölsa, ular orasiga tutuq belgisi qöyiladi:
Isʼhoq, asʼhob.
Qayerda yozilmaydi
oʻ unlisidan keyin tutuq belgisi yozilmaydi, hatto bu unli çöziqroq aytilsa ham:
moʻjiza, moʻtadil, moʻtabar.
Ikki xil belgi
Tutuq belgisi bilan oʻ va gʻ harflaridagi belgi bir xil emas. oʻ va gʻ dagi belgi kiçkina 6 ga öxşaydi: ʻ. Tutuq belgisi esa kiçkina 9 ga öxşaydi: ʼ.
Yangi alifboda
Yangi alifboda ham tutuq belgisi saqlanadi. Batafsil: Yangi özbek alifbosi: nima özgaradi va qaçon.
Manba: Özbek tilining asosiy imlo qoidalari, 17- va 32-bandlar.