X va H: qaysi birini yoziş kerak?
X va h ni adaştiriş oson: oğzaki nutqda ular köpinça öxşaş eşitiladi. Yozuvda esa farqi bor, baʼzan sözning maʼnosi ham şunga boğliq.
Ikki xil tovuş
- X tilning orqa qismida, çuqurroq hosil böladi: xabar, xöroz, baxt, axborot, mix.
- H böğizda hosil böladi, yengil nafasga öxşaydi: hosil, hamma, bahor, isloh, nikoh.
Ikkalasi bitta sözda ham uçraydi: xohiş.
Harf özgarsa, maʼno özgaradi
| X bilan | H bilan |
|---|---|
| şox (daraxt şoxi) | şoh (podşoh) |
| xol (teridagi xol) | hol (ahvol) |
| xam (egilgan) | ham (yana, şuningdek) |
| xuş (yoqimli) | huş (es-huş) |
Qanday eslab qoliş mumkin
- Sözni sekin va aniq ayting. Tovuş tomoq tubida qirilib çiqsa, x yoziladi. Nafas kabi yengil çiqsa, h yoziladi.
- Ikkilansangiz, imlo luğatiga qarang. Köp işlatiladigan sözlarni bir marta töğri yodlab oliş kifoya.
Köp işlatiladigan sözlar
- X bilan: xato, xat, xalq, xona, xursand, xizmat, tarix, şaxs.
- H bilan: har, hozir, hafta, havo, hayot, şahar, rahmat, mehnat.
Manba: Özbek tilining asosiy imlo qoidalari, 29- va 30-bandlar.